กระโจมประเืทศไทย ซึ่งอยู่ในความรับผิดชอบของสำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย

การเข้าร่วมงานเทศกาลหนังเมืองคานส์ของสำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย กระทรวงวัฒนธรรม ในปีนี้  ดูเหมือนจะมีความกระตือรือร้นอยู่ค่อนข้างมาก   ด้วยกิจกรรมมากมายที่จัดขึ้น   แต่สิ่งที่ทำนั้นถูกวิธีหรือประสบความสำเร็จหรือไม่ เป็นอีกเรื่องหนึ่ง

แหล่งข่าวที่ขอสงวนนามท่านหนึ่งกล่าวว่า สำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย ได้ทุ่มงบประมาณถึง 10 ล้านบาทในการจัดงานปีนี้  ซึ่งสามารถแบ่งออกได้เป็น 2 ส่วนใหญ่ ๆ ดังนี้

1. เช่าบูธในตลาดหนัง  ทาง สศร. (สำนักงานศิลปะวัฒนธรรมร่วมสมัย) เช่าเนื้อที่ในตลาดหนัึ่งพื้นที่ส่วนหนึ่ง   แล้วจัดสรรพื้นที่นั้นให้กับบริษัทหรือค่ายหนังต่าง ๆ ที่สนใจจะไปออกบูธโชว์งานของตนเอง โดยไม่คิดเงินแต่ประการใด ยกเว้นเนื้อที่ของบริษัทสหมงคลฟิลม์  จีทีเอช  ไฟว์สตาร์โปรดักชั่น ที่จะเช่าบูธในตลาดเอง  สำหรับบริษัทที่เข้าร่วมโชว์บูธในพื้นที่ของ สศร. ให้ดูจากที่นี่

2. กระโจมนานาชาติ  ซึ่งตั้งอยู่นอกตลาดนั้น  เป็นพื้นที่ของ สศร. โดยตรง และจัดกิจกรรมมากมายดังนี้

          2.1 ให้ข้อมูลทั่ว ๆ ไปของหนังไทย  ตั้งแต่หนังที่ทำในแต่ละปี  ไปจนถึงสถานที่จะใช้เป็นถ่ายทำหนัง  และบริการห้องแล็บต่าง ๆ

         2.2 จัดงานเลี้ยงต้อนรับที่เรียกว่า Thai Reception เมื่อวันที่ 15 พฤษภาคม และไทยไนท์ เมื่อวันที่ 19 พฤษภาคม  งานแรกมีคนร่วมงานเยอะมาก  เพราะเลี้ยงอาหารไทยยอดฮิตในระดับต่างแดนอย่าง ผัดไทย  ประกอบกับตอนจัดงานฝนตก  ก็เลยทำให้กระโจมอัดแน่นไปด้วยผู้คน

งานเลี้ยงต้อนรับของกระทรวงวัฒนธรรม

ส่วนงานไทยไนท์ ผู้เขียนไม่ได้ไป  เพราะตรงกับฉายหนังประกวด  ก็เลยตัดสินใจดูหนังแทน

สำหรับผู้ใหญ่ที่เข้าร่วมในงานเลี้ยงนั้น ไม่มีรัฐมนตรีเดินทางไป เนื่องจากประเทศไทยกำลังอยู่ในช่วงวิกฤติการณ์สงคราม    ส่วนใหญ่ผู้ที่เดินทางมาร่วมงานจะเป็นข้าราชการประจำ

         2.3 จัดกิจกรรมสัมมนาต่าง ๆ ทุกวันนาน 6 วัน  วันละ 1-2 งาน  มีตั้งแต่บริการโพสต์โปรดักชั่น  การหาผู้ร่วมลงทุนการผลิตแอนิเมชั่น  การสัมมนาอินดี้ไทย  รวมทั้งสัมมนาในหัวข้ออันดูเหมือนจะบรรเจิดเฉิดฉัน ชื่อว่า 2011: The Golden Era of Thai Film Industry and Festivals  พร้อมหมายมั่นว่า จะให้อภิชาติพงศ์ วีระเศรษฐกุล เป็นแขกรับเชิญสำคัญในการสัมมนา  แต่เนื่องจากอภิชาติพงศ์เดินทางมาล่าช้ากว่ากำหนด  เนื่องจากปัญหาการเมือง  จึงทำให้การสัมมนาต้องยกเลิกไป

ในความเป็นจริงก็คือ งานส่วนใหญ่จะถูกยกเลิกเกือบทั้งหมด  คงเหลือเพียงงาน 2 อย่างเท่านั้น  ก็คือ การหาผู้ร่วมลงทุนของหนังนักเรียน  และการหาผู้ร่วมลงทุนของผู้กำกับอินดี้  ซึ่งจะกล่าวรายละเอียดต่อไป ดังนี้

         2.4 สนับสนุนนักศึกษาและผู้กำกับอินดี้โครงการละ 3 คน รวมทั้งสิ้น 6 คน  ให้เดินทางมาหาแหล่งทุนและพบกับผู้สนใจ เพื่อทำหนังของพวกเขา  โดยให้พักคนละ 4 คืน

การเสนอโปรเจ็คหาแหล่งทุนของนักศึกษา

การหาผู้ร่วมลงทุนของหนังนักเรียน ทั้ง 3 คน เป็นนักเรียนจากจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยทั้งสิ้น (ขออภัยไม่ทราบชื่อนิสิต ได้ซักถามกับทาง สศร. ตั้งแต่อยู่ที่เมืองคานส์แล้ว ) โดยมี อาจารย์รักศานต์ เป็นผู้นำขบวน  ขณะที่กลุ่มอินดี้ 3 คน  คัดเลือกมาจากผู้ที่เข้าร่วมอบรมโปรดิวเซอร์ของสำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัยเมื่อเดือนมีนาคมปีนี้  กลุ่มอินดี้ทั้ง 3 คนที่ี่ว่า ได้แก่ ต้องปอง จันทรางกูร, ศุภรัฐ บุญมาแย้ม และ จักรวาล นิลธำรงค์

คนไทยที่ร่วมงานหลายท่านกล่าวว่า แทบจะไม่มีคนมาฟังการเสนอโครงการเหล่านี้เลย  บางคนที่เห็นในรูปก็ไม่ใช่แหล่งทุน แต่เป็นผู้จัดงานตามเทศกาลต่าง ๆ  คนเหล่านี้ชอบทำความรู้จักกับผู้กำกับของประเทศใหม่ ๆ ไว้ก่อน เพื่อการเชิญงานในอนาคต  ส่วนกลุ่มอินดี้นั้น อาจจะเอาตัวรอดได้ในระดับหนึ่ง   เพราะผู้กำกับบางคนจะติดต่อกับแหล่งทุนก่อนที่จะเดินทาง  เมื่อมาถึงเมืองคานส์ เขาก็จะเปิดการเจรจาต่อเลย

การเสนอโปรเจ็คให้กับแหล่งทุนของกลุ่มอินดี้

แต่ผู้กำกับอินดี้ท่านหนึ่งกล่าวว่า การเดินทางมาที่ีนี่ ทำให้เขารู้จักอะไร ๆ มากขึ้น ซึ่งจะนำไปใช้ในการสร้างสรรค์งานต่อไป   ส่วนเรื่องแหล่งทุนนั้น เขายังต้องติดต่อไปไปเรื่อย ๆ  นี่เป็นเพียงขั้นตอนหนึ่งเท่านั้น

สำหรับปัญหาที่มีคนมาฟังน้อยมาก ก็เพราะขาดการประชาสัมพันธ์ที่ดีพอ  คนแทบไม่รู้เรื่อง  แผ่นโฆษณาเป็นเพียงกระดาษแผ่นเล็ก ๆ ที่นำไปวางไว้ที่บูธหนังไทยในตลาดที่กระทรวงวัฒนธรรมจองไว้เท่านั้น   นอกนั้นแทบจะไม่เห็นเลย

ดิฉันไม่ค่อยติดใจกับโครงการของกลุ่มอินดี้นัก เพราะพวกเขาต่างก็มีผลงานมาแล้ว อย่างจักรวาล ก็เคยได้ทุนฮูเบิร์ตบอลฟันด์มาก่อน ต้องปองเคยได้ทุนพัฒนาบทของเทศกาลหนังปูซาน ศุภรัฐอาจจะไม่มีประสบการณ์ แต่เขากับทั้งจักรวาลและต้องปอง ต่างก็ได้เข้าร่วมโครงการอบรมโปรดิวเซอร์ของกระทรวงวัฒนธรรมมาก่อนหน้านี้แล้ว

ดิฉันขอออกตัวก่อนว่า ไม่ได้มีปัญหาอะไรกับกระทรวงวัฒนธรรมหรือจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย  เพราะตนเองก็จบปริญญาโทจากคณะนิเทศศาสตร์  จุฬา  ตอนนี้ก็เป็นอาจารย์ที่ปรึกษาบ้าง  กรรมการสอบวิทยานิพนธ์ของนิสิตจุฬา  แต่ดิฉันสงสัยเป็นอย่างยิ่งว่า ทำไมนักเรียนที่ได้มาคานส์เป็นเด็กจากสถาบันเดียวเท่านั้น  ประกอบกับเพื่อนบางคนบอกว่า ผู้เสนอโครงการนี้คือ เป็นอาจารย์จากจุฬา  ก็ยิ่งทำให้เกิดความแคลงใจมากขึ้น

ทาง สศร. ก็ยืนยันว่าเป็นโครงการของกระทรวงวัฒนธรรม  แต่เผอิญปีนี้เป็นเด็กจุฬาทั้งหมด

อีกประเด็นหนึ่ง  ดิฉันขอบอกว่า โครงการที่จะให้นักเรียนหนัง  หรือคนที่ไม่เคยมีผลงาน หรือแทบจะไม่เคยมีผลงานมาก่อน  แล้วมาหาแหล่งทุนจากเมืองนอกนั้น  ดูจะเป็นฝันกลางวันและหลงตัวเองเกินไป  เหมือนกับผู้กำกับหลายคนที่พยายามให้ดิฉันเป็นโปรดิวเซอร์  ขอทุนทำหนังจากเมืองนอกให้พวกเขา เพราะคิดว่าดิฉันมีสายสัมพันธ์กับเมืองนอกอยู่เยอะ

ดิฉันขอบอกตรง ๆ ว่า พวกคุณเพ้อฝันเกินไป  คุณแทบจะไม่มีผลงานโด่งดังที่เมืองนอก  ใครเขาจะมาให้เงินคุณ  ถ้าคุณไม่ใช่อภิชาติพงศ์ วีระเศรษฐกุล, อาทิตย์ อัสสรัตน์, เป็นเอก รัตนเรือง, นนทรีย์ นิมิบุตร, และผู้กำกับดัง ๆ บางท่าน  อย่าฝันดีกว่า  อีกอย่างงานของคุณดีพอแล้วหรือที่จะมีคนเอาเงินมาให้  เพราะเมื่อถึงระดับเมืองนอกแล้ว คู่แข่งของคุณก็จะยิ่งมากขึ้น  

ดิฉันคิดว่า โครงการนี้ต้องการเลียนแบบโปรเจ็คที่กระทรวงวัฒนธรรมเคยทำเมื่อสองปีก่อน  ภายใต้การเสนอของพันธุ์ธัมม์ ทองสังข์ โดยคัดเลือกโปรเจ็คหนังของผู้กำกับ 4 คนมาที่นี่ ได้แก่ นนทรีย์ นิมิบุตร, ยงยุทธ ทองกองทุน,  พันธุ์ธัมม์ ทองสังข์ และอาทิตย์ อัสสรัตน์  ซึ่งดิฉัีนเห็นด้วย เพราะพวกเขาต่างมีชื่อเสียงในต่างประเทศอยู่แล้ว  แต่การเดินทางมาคานส์ก็เพียงก้าวหนึ่งเท่านั้น พวกเขาก็ไม่ได้ทุนจากการเดินทางมาเสนอโปรเจ็คในครั้งนั้นน่ะค่ะ ทุนต่าง ๆ ที่เขาได้ล้่วนมาจากการติดต่อในภายหลัง ส่วนการเดินทางไปครั้งนั้นก็เพื่อไปพบปะและเจรจาขั้นหนึ่งเท่านั้น

่คุณคิดว่า อยู่ดี ๆ จะมีคนมาให้ทุนกับนักเรียนหนังที่แทบจะไม่มีผลงานหรือ ด้วยเหตุนี้  มีหลายบอกว่า ถ้าจะช่วยเหลือนักเรียนทำหนังจริง ๆ แล้ว  นำค่าใช้จ่ายที่ให้เดินทางมานั่นล่ะ  เป็นทุนทำหนังเลยดีกว่า

ลองทำงานออกมาประมาณหนึ่งจะดีกว่ากระมัง